เม็ดพลาสติกรีไซเคิลมีกี่ประเภท เลือกอย่างไร?

เม็ดพลาสติกรีไซเคิลสามารถแบ่งได้ทั้งตามแหล่งวัตถุดิบและชนิดพอลิเมอร์ โดยแหล่งวัตถุดิบหลักคือ PCR จากผลิตภัณฑ์ที่ผ่านการใช้งานแล้ว และ PIR จากวัสดุที่เกิดในกระบวนการผลิต ส่วนชนิดพลาสติกที่นำกลับมาผลิตเป็นเม็ดได้มีหลายกลุ่ม เช่น HDPE, LDPE, LLDPE, PP และ HIPS การเลือกต้องดูทั้งแหล่งที่มา สเปก และงานปลายทาง

สำหรับโรงงาน การเลือกเม็ดรีไซเคิลไม่ได้เริ่มจากคำถามว่าควรใช้ PCR หรือ PIR เพียงอย่างเดียว แต่ต้องเริ่มจากสเปกของชิ้นงานก่อน เช่น ต้องการความแข็ง ความเหนียว การยืดตัว สี หรือพฤติกรรมระหว่างการขึ้นรูปแบบใด เพราะแต่ละงานต้องการคุณสมบัติของวัตถุดิบไม่เหมือนกัน

เมื่อกำหนดความต้องการของชิ้นงานได้แล้ว จึงค่อยพิจารณาชนิดพอลิเมอร์ ค่า Melt Flow Rate สมบัติเชิงกล ความสม่ำเสมอของวัตถุดิบ และข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์ปลายทาง วิธีนี้ช่วยให้เลือกเม็ดพลาสติกรีไซเคิลได้ตรงกับกระบวนการผลิตมากกว่าการเลือกจากประเภทหรือราคาเพียงอย่างเดียว

เม็ดพลาสติกรีไซเคิลคืออะไร?

เม็ดพลาสติกรีไซเคิลคือวัตถุดิบพลาสติกที่ได้จากการนำวัสดุพลาสติกที่ผ่านการใช้งาน หรือวัสดุส่วนเกินจากกระบวนการผลิต มาคัดแยก ทำความสะอาด บด หลอม กรอง และผลิตกลับมาเป็นเม็ดเพื่อใช้เป็นวัตถุดิบในการผลิตอีกครั้ง

วัสดุที่นำมารีไซเคิลอาจเป็น HDPE, LDPE, LLDPE, PP, HIPS หรือพลาสติกประเภทอื่น ขึ้นอยู่กับแหล่งวัตถุดิบและระบบคัดแยก

ดังนั้นคำว่าเม็ดพลาสติกรีไซเคิลจึงเป็นคำกว้างที่อธิบายแหล่งที่มาหรือสถานะของวัตถุดิบ ไม่ได้ระบุชนิดพอลิเมอร์เพียงอย่างเดียว

เม็ดพลาสติกรีไซเคิลแบ่งตามแหล่งวัตถุดิบได้กี่ประเภท?

หากแบ่งตามแหล่งที่มาของวัสดุ กลุ่มที่พบได้บ่อยคือ PCR และ PIR

PCR คืออะไร

PCR หรือ Post-Consumer Recycled เป็นวัสดุที่มาจากผลิตภัณฑ์ซึ่งผ่านการใช้งานโดยผู้บริโภคหรือผู้ใช้งานปลายทางแล้ว ก่อนถูกเก็บรวบรวม คัดแยก และนำกลับเข้าสู่กระบวนการรีไซเคิล

ตัวอย่างแหล่งวัตถุดิบอาจมาจากขวด ภาชนะ บรรจุภัณฑ์ ถัง หรือผลิตภัณฑ์พลาสติกที่หมดช่วงการใช้งานเดิมแล้ว

เนื่องจาก PCR ผ่านการใช้งานมาก่อน วัตถุดิบที่รวบรวมมาอาจมีความแตกต่างด้านสี กลิ่น สิ่งปนเปื้อน และสมบัติวัสดุ จึงต้องอาศัยการคัดแยกและควบคุมกระบวนการผลิตอย่างเหมาะสม

PIR คืออะไร

PIR หรือ Post-Industrial Recycled เป็นวัสดุที่เกิดขึ้นภายในกระบวนการผลิตหรืออุตสาหกรรม เช่น เศษชิ้นงาน ส่วนเกินจากการตัดแต่ง หรือวัสดุที่ไม่ผ่านข้อกำหนดของการผลิต และถูกนำกลับมาแปรรูปเป็นวัตถุดิบอีกครั้ง

เนื่องจากวัสดุประเภทนี้ยังไม่ผ่านการใช้งานโดยผู้บริโภค แหล่งที่มาจึงมักตรวจสอบและควบคุมได้ง่ายกว่า PCR ในหลายกรณี แต่ไม่ได้หมายความว่า PIR ทุกล็อตจะมีคุณสมบัติเหมือนกัน ต้องดูชนิดวัสดุ กระบวนการผลิต และการควบคุมสเปกของผู้ผลิตด้วย

PCR กับ PIR ต่างกันอย่างไร

ความต่างหลักอยู่ที่จุดที่วัสดุออกจากวงจรการผลิตเดิม

ไม่ควรเลือก PCR หรือ PIR จากชื่อเพียงอย่างเดียว เพราะผลลัพธ์ของชิ้นงานยังขึ้นอยู่กับชนิดพลาสติก สัดส่วนวัตถุดิบ กระบวนการรีไซเคิล และข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์

เม็ดพลาสติกรีไซเคิลแบ่งตามชนิดพอลิเมอร์มีอะไรบ้าง?

นอกจากแบ่งเป็น PCR และ PIR แล้ว ยังต้องดูต่อว่าวัตถุดิบนั้นเป็นพลาสติกชนิดใด เพราะแต่ละพอลิเมอร์ให้สมบัติต่างกัน

rHDPE

rHDPE คือ HDPE ที่ผ่านกระบวนการรีไซเคิลแล้ว โดย HDPE มีจุดเด่นด้านความแข็ง ความเหนียว และการใช้งานกับผลิตภัณฑ์หลายประเภท

การใช้งานของ rHDPE อาจพบในถัง ภาชนะ ลัง ชิ้นส่วนพลาสติก และผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ขึ้นอยู่กับเกรดและคุณสมบัติของวัตถุดิบ

ผู้ผลิตที่กำลังพิจารณาวัตถุดิบประเภทนี้สามารถดูรายละเอียด เม็ดพลาสติกรีไซเคิล rHDPE เพื่อประกอบการเลือกวัสดุตามลักษณะงาน

rLDPE

rLDPE คือ LDPE ที่ผ่านกระบวนการนำกลับมาใช้เป็นวัตถุดิบอีกครั้ง โดย LDPE เดิมมีลักษณะเด่นด้านความยืดหยุ่นและถูกใช้ในฟิล์ม ถุง งานเคลือบ และผลิตภัณฑ์ที่ต้องการความอ่อนตัว

เมื่อนำมารีไซเคิล คุณสมบัติจริงของ rLDPE จะขึ้นอยู่กับแหล่งวัตถุดิบ กระบวนการผลิต และจำนวนรอบความร้อนที่วัสดุเคยได้รับ

rLLDPE

rLLDPE มาจาก LLDPE ซึ่งนิยมใช้กับฟิล์ม ถุง และงานที่ต้องการความเหนียวหรือการยืดตัว

หากนำมาใช้ในงานฟิล์ม การเลือกเกรดควรดูค่า Melt Index ความหนาแน่น ความเหนียว และความสม่ำเสมอของวัตถุดิบ เพราะสมบัติของฟิล์มไวต่อการเปลี่ยนแปลงของวัตถุดิบค่อนข้างมาก

rPP

rPP คือ Polypropylene ที่ผ่านการรีไซเคิล สามารถพบการใช้งานในชิ้นส่วนฉีดขึ้นรูป ภาชนะ ของใช้ และผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมหลายชนิด

ก่อนเลือกใช้ควรดูทั้งความแข็ง ความทนแรงกระแทก ค่า Melt Flow Rate และแหล่งของ PP เดิม เพราะ PP มีทั้ง Homopolymer, Random Copolymer และ Impact Copolymer ซึ่งให้สมบัติต่างกัน

rHIPS

rHIPS คือ High Impact Polystyrene ที่ผ่านกระบวนการรีไซเคิล HIPS มีลักษณะเด่นด้านความแข็งและความทนแรงกระแทกเมื่อเทียบกับ Polystyrene ทั่วไป

สามารถนำไปใช้กับชิ้นส่วนขึ้นรูปหรือผลิตภัณฑ์บางประเภทได้ แต่ต้องพิจารณาสี ความแข็ง ความเหนียว และข้อกำหนดของชิ้นงานตามเกรดที่เลือก

เม็ดพลาสติกรีไซเคิลไม่ได้มีเกรดเดียว?

แม้จะระบุว่าเป็น rHDPE หรือ rPP เหมือนกัน วัตถุดิบต่างล็อตหรือต่างผู้ผลิตก็อาจให้สมบัติต่างกัน

เหตุผลมาจากหลายปัจจัย เช่น

• แหล่งของวัสดุตั้งต้น
• ความบริสุทธิ์หลังการคัดแยก
• ระดับการปนเปื้อน
• จำนวนครั้งที่วัสดุผ่านความร้อน
• วิธีการล้างและกรอง
• สีของวัตถุดิบ
• ค่า Melt Flow Rate
• สมบัติเชิงกลหลังการผลิต

ดังนั้นในการสั่งซื้อสำหรับงานอุตสาหกรรม จึงควรคุยกันในระดับสเปกมากกว่าระบุเพียงชื่อชนิดพลาสติก

เลือกเม็ดพลาสติกรีไซเคิลอย่างไรให้เหมาะกับงาน?

การเลือกวัตถุดิบควรเริ่มจากความต้องการของผลิตภัณฑ์ แล้วค่อยย้อนกลับไปเลือกชนิดวัสดุที่ตอบโจทย์

ดูกระบวนการผลิตก่อน

งานฉีดขึ้นรูป งานเป่าขึ้นรูป งานฟิล์ม และงานอัดรีดต้องการพฤติกรรมการไหลของวัสดุต่างกัน จึงต้องเลือก Melt Flow Rate หรือ Melt Index ให้เหมาะกับเครื่องจักรและชิ้นงาน

ดูสมบัติเชิงกลที่ต้องการ

ถ้าชิ้นงานต้องรับแรง ควรดูค่าที่เกี่ยวข้อง เช่น Tensile Strength, Impact Strength, Flexural Modulus และ Elongation มากกว่าดูเพียงว่าพลาสติกเป็น HDPE หรือ PP

ดูสีและลักษณะผิว

เม็ดรีไซเคิลบางเกรดอาจมีข้อจำกัดด้านสีหรือความสม่ำเสมอมากกว่าเม็ดใหม่ หากผลิตภัณฑ์ต้องควบคุมสีอย่างเคร่งครัด ควรทดสอบวัตถุดิบและสูตรสีร่วมกันก่อน

ดูข้อกำหนดของสินค้าปลายทาง

ผลิตภัณฑ์บางกลุ่ม เช่น บรรจุภัณฑ์อาหาร เครื่องใช้ไฟฟ้า หรือชิ้นส่วนที่มีข้อกำหนดเฉพาะ อาจต้องตรวจสอบมาตรฐานหรือเอกสารรับรองเพิ่มเติม

ไม่ควรสรุปว่าเม็ดพลาสติกรีไซเคิลทุกชนิดสามารถใช้กับอาหารหรือสินค้าเฉพาะทางได้โดยอัตโนมัติ

ค่า Melt Flow Rate สำคัญกับเม็ดรีไซเคิลอย่างไร?

ค่า Melt Flow Rate เป็นหนึ่งในตัวเลขที่โรงงานควรใช้เปรียบเทียบวัตถุดิบ เพราะช่วยบอกพฤติกรรมการไหลของพลาสติกหลอมภายใต้เงื่อนไขการทดสอบที่กำหนด

แต่ค่า MFR สูงไม่ได้แปลว่าดีกว่าเสมอ และค่าต่ำก็ไม่ได้หมายความว่าวัสดุแข็งแรงกว่าเสมอเช่นกัน

งานฉีดขึ้นรูปที่มีรายละเอียดมากอาจต้องการพฤติกรรมการไหลแบบหนึ่ง ขณะที่งานเป่าขวด ฟิล์ม หรือท่ออาจต้องการอีกแบบ ดังนั้นต้องดูค่า MFR ร่วมกับกระบวนการผลิตและสมบัติเชิงกลอื่น

เม็ดรีไซเคิลใช้แทนเม็ดใหม่ได้ 100 เปอร์เซ็นต์หรือไม่?

ไม่สามารถตอบเป็นสูตรเดียวได้ บางชิ้นงานอาจใช้เม็ดรีไซเคิลในสัดส่วนสูงได้ ขณะที่บางชิ้นงานอาจต้องผสมกับเม็ดใหม่เพื่อควบคุมความแข็ง สี ความเหนียว หรือพฤติกรรมระหว่างการผลิต

สัดส่วนที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับชนิดวัตถุดิบ เครื่องจักร แบบชิ้นงาน และข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์

วิธีที่เหมาะสมคือทดลองผลิตในสเกลที่ควบคุมได้ ตรวจค่าที่จำเป็น และค่อยกำหนดสูตรสำหรับการผลิตจริง แทนการใช้สัดส่วนเดียวกับทุกผลิตภัณฑ์

ก่อนสั่งเม็ดพลาสติกรีไซเคิลควรแจ้งข้อมูลอะไร?

เพื่อช่วยให้เลือกวัตถุดิบได้ตรงกับการใช้งาน ควรเตรียมข้อมูลเกี่ยวกับ

• ชนิดผลิตภัณฑ์ที่ต้องการผลิต
• กระบวนการขึ้นรูป
• เครื่องจักรและเงื่อนไขการผลิต
• ชนิดพอลิเมอร์ที่ใช้อยู่เดิม
• ค่า Melt Flow Rate ที่ต้องการ
• สีและลักษณะผิว
• สมบัติด้านความแข็ง ความเหนียว หรือแรงกระแทก
• ข้อกำหนดเฉพาะของสินค้าปลายทาง

หากกำลังมองหาวัตถุดิบสำหรับชิ้นงานประเภท HDPE สามารถดูข้อมูล rHDPE สำหรับงานผลิต และนำสเปกของชิ้นงานมาใช้ประกอบการเลือกเกรดได้

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับเม็ดพลาสติกรีไซเคิล

Q: เม็ดพลาสติกรีไซเคิล PCR กับ PIR เหมือนกันหรือไม่?

A: ไม่เหมือนกัน PCR มาจากผลิตภัณฑ์ที่ผ่านการใช้งานโดยผู้บริโภคแล้ว ส่วน PIR มาจากเศษหรือวัสดุในกระบวนการผลิตก่อนถึงผู้บริโภค ทั้งสองประเภทสามารถนำกลับมาผลิตเป็นวัตถุดิบได้ แต่ต้องควบคุมสเปกตามลักษณะของวัสดุ

Q: เม็ดพลาสติกรีไซเคิลมีแค่ HDPE หรือไม่?

A: ไม่มีเพียง HDPE ยังสามารถพบเม็ดรีไซเคิลจาก LDPE, LLDPE, PP, HIPS และพอลิเมอร์ประเภทอื่นได้ โดยต้องเลือกตามสมบัติและกระบวนการผลิตที่ต้องการ

Q: เม็ดรีไซเคิลมีความแข็งแรงเท่าเม็ดใหม่หรือไม่?

A: ไม่สามารถสรุปเหมือนกันทุกเกรดได้ เพราะขึ้นอยู่กับชนิดพลาสติก แหล่งวัตถุดิบ กระบวนการรีไซเคิล และจำนวนครั้งที่วัสดุผ่านความร้อน ควรเปรียบเทียบค่าทางเทคนิคของเกรดที่จะใช้จริง

Q: ใช้เม็ดรีไซเคิล 100 เปอร์เซ็นต์ได้หรือไม่?

A: บางผลิตภัณฑ์อาจทำได้ แต่บางผลิตภัณฑ์อาจต้องผสมเม็ดใหม่หรือปรับสูตรเพื่อให้ผ่านข้อกำหนดของชิ้นงาน จึงควรทดลองผลิตและตรวจสมบัติก่อนกำหนดสูตรจริง

Q: เลือกเม็ดรีไซเคิลจากราคาถูกที่สุดได้หรือไม่?

A: ไม่ควรใช้ราคาเป็นเกณฑ์เดียว เพราะต้นทุนจริงยังเกี่ยวข้องกับอัตราของเสีย ความเสถียรของการผลิต สี คุณสมบัติชิ้นงาน และความสม่ำเสมอของแต่ละล็อต การเลือกวัตถุดิบที่ตรงสเปกจะช่วยควบคุมกระบวนการผลิตได้ดีกว่า

เลือกเม็ดพลาสติกรีไซเคิลกับ Union J. Plus ให้ตรงกับงาน

Union J. Plus ผลิตเม็ดพลาสติก PCR และ PIR ประเภท HDPE, LLDPE, LDPE, PP และ HIPS พร้อมระบบมาตรฐาน ISO 9001, ISO 14001, FDA และอุตสาหกรรมสีเขียว จากกระทรวงอุตสาหกรรม รวมถึงนำเข้าเม็ดพลาสติกใหม่จากผู้ผลิตต่างประเทศ ผู้ประกอบการสามารถนำสเปกชิ้นงานและกระบวนการผลิตมาใช้ประกอบการเลือกวัตถุดิบให้เหมาะกับงานจริง

เราพร้อมให้คำปรึกษาและแนะนำ

เบอร์โทรศัพท์: 02 408 5151, 089 555 5525 , 081 753 9388

อีเมล: info@unionjplus.com